Müayinə
Xayaların (skrotal) ultrasəs müayinəsi
Xaya USM-i xayaları, xaya artımlarını və damarları göstərir. Varikoseleni, hidroseleni, kista və törəmələri qiymətləndirir. Dopler qan axınını yoxlayır. Müayinə ağrısızdır və hazırlıq tələb etmir. Varikosele ayaq üstə də yoxlanılır.
Dr. Emil Yusifin praktikasında
- «Xayalar» onun xidmət siyahısındadır.
- Varikoseleni ayaq üstə yoxlayır. Xaya və xaya artımlarının ölçüləri, həcmi və qanlanması müayinə protokolunda qeyd olunur.
- Paylaşdığı hallarda xayada şiş (seminoma) aşkarlanıb. Bu hallarda pasiyent müalicə üçün müvafiq mütəxəssisə yönləndirilib. Hallardan biri övlad problemi ilə edilən müraciət zamanı aşkarlanıb.
- Uşaqlarda enməmiş xaya mövzusunda valideynlər üçün maarifləndirici paylaşımlar edir.
Ümumi tibbi məlumat
Nə vaxt təyin olunur?
- xayada ağrı, şişkinlik və ya ələ gələn düyün;
- sonsuzluq araşdırması;
- travma;
- xaya kisəsində «damar yumağı» hissi (varikosele).
Varikosele
Xayanı qidalandıran venaların genişlənməsidir, əsasən sol tərəfdə olur. Bəzi kişilərdə sperma göstəricilərinin pisləşməsi ilə əlaqəli ola bilər. Müalicə lazım olub-olmadığına uroloq qərar verir. Ətraflı: Varikosele.
Enməmiş xaya (kriptorxizm)
Körpənin xaya kisəsində bir və ya hər iki xaya ələ gəlmirsə, pediatra deyin. Diaqnozun əsası uşaq uroloqu və ya cərrahının müayinəsidir. Hər hansı görüntüləmənin lazım olub-olmadığına həkim qərar verir.
Hidrosele
Xaya ətrafında maye toplanmasıdır. Uşaqlarda tez-tez rast gəlinir və uroloq nəzarətində izlənilir.
Hazırlıq
- Hazırlıq tələb olunmur.
Nə vaxt təcili müraciət etməli?
Xayada qəfil və güclü ağrı xayanın burulması (torsiya) ola bilər. Bu, saatlarla ölçülən təcili vəziyyətdir. Planlı USM gözləmədən dərhal təcili yardıma (103) zəng edin.
Yenilənib: 02.10.2026